Ελισαβετ Σταμοπουλου
Τον προβληματισμό του εκφράζει ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και πρώην υπουργός Ενέργειας, Γιάννης Μανιάτης, για την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου, εξηγώντας τι σημαίνει πρακτικά αυτή η εξέλιξη για την Ανατολική Μεσόγειο ενώ υπογραμμίζει πως η ΕΕ οφείλει να αναλάβει δράση. «Η κύρωση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου από τη λιβυκή Βουλή στην Βεγγάζη αποτελεί ιδιαίτερα αρνητική εξέλιξη για τα εθνικά μας συμφέροντα και διαψεύδει τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις περί προόδου στις διαπραγματεύσεις με τη Λιβύη» τονίζει στο parapolitika.gr.
Γιάννης Μανιάτης για τουρκολιβυκό μνημόνιο και καλώδιο
«Το καλώδιο Great Sea Interconnector, που δρομολογήσαμε και εντάξαμε στις ευρωπαϊκές προτεραιότητες την περίοδο 2011–2014, υπηρετεί την ενεργειακή ασφάλεια, τη γεωπολιτική αναβάθμιση της Ελλάδας και τον τερματισμό της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου. Οι έρευνες και οι εργασίες πόντισης του καλωδίου πρέπει να προχωρήσουν με σαφές, δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα και αποφασιστική άσκηση των δικαιωμάτων μας απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις» επισημαίνει ο κ.Μανιάτης εστιάζοντας στην ανάγκη συνέχισης στις εργασίες πόντισης του καλωδίου.
Για τη στάση της Ευρώπης δεδομένων των εξελίξεων, ο ευρωβουλευτής τονίζει τα εξής: «Η EE οφείλει να απαντήσει άμεσα και αποφασιστικά, εξετάζοντας στοχευμένες κυρώσεις και διασφαλίζοντας έμπρακτα τη στήριξή της στον GSI. Η υπεράσπιση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων αποτελεί ευρωπαϊκή ευθύνη. Και η ευθύνη αυτή κρίνεται στην πράξη».
Τι είναι το τουρκολυβικό μνημόνιο και πώς επηρεάζει την Ελλάδα
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο θαλάσσιας οριοθέτησης υπογράφηκε στις 27 Νοεμβρίου 2019 στην Κωνσταντινούπολη, μεταξύ της Τουρκίας και της τότε Κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας της Λιβύης, με επικεφαλής τον Φάγεζ αλ Σάρατζ. Προβλέπει την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών μεταξύ των δύο χωρών, περιλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ).
Η συμφωνία αποτέλεσε εξαρχής αντικείμενο έντονης αντιπαράθεσης, καθώς χαράσσει μια γραμμή οριοθέτησης μεταξύ των τουρκικών και των λιβυκών ακτών, αγνοώντας – σε αντίθεση με όσα προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο – την επήρεια ελληνικών νησιών, όπως η Κρήτη, η Κάρπαθος, η Ρόδος και άλλα νησιωτικά συμπλέγματα. Η Αθήνα τονίζει ότι η συμφωνία παραβιάζει τα κυριαρχικά της δικαιώματα και τις αρχές του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας, καθώς τα νησιά διαθέτουν δικαίωμα σε θαλάσσιες ζώνες σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.
Η επικύρωση αποκτά βαρύνουσα σημασία λόγω της χρονικής συγκυρίας στην οποία πραγματοποιείται. Η Ανατολική Μεσόγειος βρίσκεται εκ νέου στο επίκεντρο ενεργειακών σχεδιασμών και γεωπολιτικών ανταγωνισμών, με τις έρευνες νότια της Κρήτης και τη δραστηριοποίηση της Chevron στην περιοχή να ενισχύουν το ενδιαφέρον για τις θαλάσσιες ζώνες και τους ενεργειακούς πόρους.
Σε αυτό το περιβάλλον, η επαναφορά του τουρκολιβυκού μνημονίου στο προσκήνιο δεν είναι ουδέτερη εξέλιξη. Το ζήτημα συνδέεται άμεσα με την προώθηση ενεργειακών έργων και με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου τη στιγμή που δημιουργείται ένα ιδιαίτερο γεωπολιτικό σκηνικό.