Αποτελεί αναμφίβολα ενδιαφέρον γεγονός για τη χώρα μας ότι διοργανώνεται στην Αθήνα στις 6-7 Νοεμβρίου η Υπουργική και το Επιχειρηματικό Φόρουμ της «Σύμπραξης για την Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC)». Αυτή θα είναι η 6η κατά σειρά συνάντηση της ενεργειακής συνεργασίας που συντονίζει το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ. Στο πρόσφατο παρελθόν διοργανώθηκε σε πρωτεύουσες της περιοχής μας, όπως το Βουκουρέστι, το Ζάγκρεμπ και η Βαρσοβία.
Αποτελεί, επίσης, ενδιαφέρον νέο ότι οι ΗΠΑ, η ΕΕ και 24 ευρωπαϊκές χώρες εντείνουν τις κοινές προσπάθειές τους για την ανάπτυξη οικονομικά προσιτών, αξιόπιστων και ασφαλών ενεργειακών συστημάτων. Είναι απαραίτητο να αντιμετωπιστούν επιτυχώς οι ενεργειακές προκλήσεις των καιρών, που ειδικά για τη χώρα μας, κυρίως αφορούν στη μείωση του ενεργειακού κόστους, τον περιορισμό της εξωτερικής ενεργειακής εξάρτησης, αλλά και την αξιοποίηση των ευκαιριών που δημιουργεί η εντεινόμενη προσπάθεια της ΕΕ και ειδικά της ΝΑ Ευρώπης να απεξαρτηθεί από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.
Είναι αλήθεια ότι οι πρόσφατες ευρωπαϊκές αποφάσεις για σταδιακή κατάργηση της χρήσης ρωσικού φυσικού αερίου στην ΕΕ, αλλά και οι Συμφωνίες ΕΕ – ΗΠΑ για αυξημένες παραδόσεις αμερικανικού LNG στην Ευρώπη, αυξάνουν το ενεργειακό και γεωπολιτικό δυνητικό μέγεθος της χώρας μας. Προς την ίδια, θετική για εμάς, κατεύθυνση κατατείνει και η (μετά από 5 χρόνια αδράνειας) μεταστροφή της Κυβέρνησης της ΝΔ υπέρ της αξιοποίησης των εθνικών μας υδρογονανθράκων, μετά το ενδιαφέρον που εξέφρασε η Chevron.
Οι πολυετείς εθνικές μας προσπάθειες, που στηρίζονται στους σχεδιασμούς της περιόδου 2011-2014, απέδωσαν τις πρόσφατες θετικές ενεργειακές εξελίξεις. Ασφαλώς, η εκλογή Τραμπ και ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία ανέδειξαν εντονότερα το πρόβλημα ενεργειακής και στρατηγικής εξάρτησης της ΕΕ.
Ο Κάθετος Διάδρομος (Vertical Corridor), που γεννήθηκε τον Δεκέμβριο 2014, όταν υπέγραψα με τους ομολόγους μου Υπουργούς Ενέργειας Βουλγαρίας και Ρουμανίας την αντίστοιχη συμφωνία συνεργασίας, είναι μέρος ενός συνολικού σχεδιασμού της δεκαετίας του 2010 και περιλαμβάνει την αξιοποίηση των υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, τη δημιουργία υποδομών εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου στο εθνικό σύστημα (αναβάθμιση Ρεβυθούσας, κατασκευή FSRU στην Αλεξανδρούπολη) και υποδομών διασύνδεσης της Ελλάδας με τρίτες χώρες (αγωγοί IGB, TAP, East Med), καθώς και την ηλεκτρική διασύνδεση Great Sea Interconnector. Όλα τα παραπάνω εντάξαμε για ευρωπαϊκή χρηματοδότηση το 2013.
Ο στρατηγικός μας στόχος ήταν από την περίοδο 2011-2014 και συνεχίζει και σήμερα να είναι, η Ελλάδα να παράγει, αλλά και να αποτελεί την πύλη εισόδου φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού για τις χώρες της ΝΑ Ευρώπης συμπεριλαμβανομένων των Δυτικών Βαλκανίων, της Μολδαβίας και της Ουκρανίας. Έτσι η Ελλάδα, πέραν της βελτίωσης της δικής της ενεργειακής ασφάλειας, μπορεί να αποκομίσει σημαντικά οφέλη, οικονομικά (πώληση υδρογονανθράκων και ηλεκτρισμού, φόροι και τέλη χρήσης διασυνοριακών υποδομών), αναπτυξιακά (δημιουργία νέων θέσεων εργασίας), αλλά και πολιτικά.
Η υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου, καθιστά την σταθερότητα στο Αιγαίο σημαντική για την ενεργειακή ασφάλεια της ΝΑ Ευρώπης, καθώς το φυσικό αέριο της περιοχής θα εισάγεται μέσω Ελλάδας. Με άλλα λόγια, αυξάνει το κόστος για οποιασδήποτε αναθεωρητική δύναμη επιθυμήσει να προκαλέσει μια κρίση στη περιοχή μας.
