Σας ευχαριστώ για την πρόσκληση να μιλήσω στη σημερινή ημερίδα που διοργανώνεται στο πλαίσιο του Ελληνο – Ρωσικού Συνδέσμου για την καλλιέργεια της φιλίας και της συνεργασίας μεταξύ των λαών της Ελλάδας και της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Το θέμα της εκδήλωσης είναι ιδιαίτερα εύστοχο δεδομένης της εξαιρετικής συνεργασίας της Ρωσίας, της Κύπρου και της Ελλάδας.
Άλλωστε η πρόσφατη επίσκεψη του Προέδρου Medvedev στη Κύπρο συνέπεσε με την πεντηκοστή επέτειο από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και την εγκαθίδρυση διπλωματικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών και σφράγισε την πολύτιμη στήριξη της Ρωσίας για την Κύπρο και το λαό της στον αγώνα για υπεράσπιση της ανεξαρτησίας και επανένωση του κράτους και του λαού.
Βεβαίως οι σχέσεις μεταξύ της Ελλάδας και της Ρωσίας έχουν τις ρίζες τους σε μια μακρά ιστορία παράδοσης και πολιτισμού, ενώ παράλληλα βασίζονται στην πολιτική, οικονομική και ενεργειακή συνεργασία.
Όπως δήλωσε και ο Πρωθυπουργός, κ. Γιώργος Παπανδρέου, κατά την διάρκεια της επίσκεψής του στη Μόσχα στην οποία είχα την τιμή να τον συνοδέυσω, βούληση της Κυβέρνησής μας είναι να αποκτήσουμε τη στενότερη δυνατή συνεργασία με τη Ρωσία, με γνώμονα τη δυναμική ανάπτυξη σχέσεων σε οικονομικούς τομείς όπως, η βιομηχανία, οι τεχνολογίες και το εμπόριο.
Η ελληνο–ρωσική συνεργασία στην ενέργεια είναι στρατηγικής σημασίας και πρέπει, για το κοινό όφελός μας, να την καταστήσουμε πιο πρακτική, πιο αποτελεσματική και πιο ουσιαστική.
Στον πυρήνα της αποστολής του Υπουργείου Π.Ε.Κ.Α. βρίσκεται η αρχή της Πράσινης Ανάπτυξης, στο πλαίσιο της οποίας το περιβάλλον αντιμετωπίζεται ως κρίσιμο αναπτυξιακό απόθεμα. Η Πράσινη Ανάπτυξη, επιδιώκει την ανασυγκρότηση της παραγωγικής βάσης της χώρας, την ισόρροπη περιφερειακή ανάπτυξη, τις δράσεις με μεγάλη εγχώρια προστιθέμενη αξία, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, επενδύοντας στην παιδεία, τη γνώση, την καινοτομία και τις νέες τεχνολογίες. Βασική μας αρχή, ποιότητα παντού.
Έχουμε ήδη δημιουργήσει ένα στοχευμένο, ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης για την υλοποίηση των παρεμβάσεων εκείνων που θα επιτρέψουν στην Πράσινη Ανάπτυξη, να προχωρήσει με επιτυχία. Ο στρατηγικός μας σχεδιασμός βασίζεται σε τέσσερις πυλώνες:
1. Κλίμα και Ενέργεια: Αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων της Κλιματικής Αλλαγής με στόχο τη μετάβαση σε μια ανταγωνιστική οικονομία χαμηλής κατανάλωσης σε άνθρακα.
2. Προστασία και διαχείριση των φυσικών πόρων με γνώμονα την αειφορία και τη βιώσιμη αξιοποίηση τους.
3. Προώθηση πράσινων προτύπων παραγωγής και κατανάλωσης.
4. Ενίσχυση των μηχανισμών και των θεσμών περιβαλλοντικής διακυβέρνησης.
Η εφαρμογή του προγράμματός μας, αποτελεί και θα συνεχίσει να αποτελεί πεδίο ευκαιριών και τόνωσης της οικονομίας. Συγκεκριμένα μεταξύ άλλων προβλέπεται:
• Η προσέλκυση και πραγματοποίηση αναπτυξιακών επενδύσεων με συνολικό προϋπολογισμό δημόσιας και ιδιωτικής δαπάνης, ύψους €44 δισ. έως το 2015.
• Η δημιουργία άνω των 210.000 νέων θέσεων εργασίας εκ των οποίων 27.000 αφορούν σε προσωπικό μόνιμης απασχόλησης.
• Η τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας σε μερικούς από τους σημαντικότερους κλάδους της ελληνικής οικονομίας, όπως ο κλάδος των κατασκευών, των εγκαταστάσεων και της παραγωγής εξοπλισμού, των υπηρεσιών και μελετών παντός τύπου.
• Η μεταφορά σημαντικής τεχνογνωσίας μέσω της δημιουργίας νέων κλάδων, νέων ειδικοτήτων και νέων προϊόντων.
Η ενεργειακή πολιτική που υλοποιούμε βασίζεται στην ανάγκη να αντιμετωπίσουμε την κλιματική αλλαγή, και καθορίζεται από την υποχρέωση να διασφαλίζουμε τον ενεργειακό εφοδιασμό και την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας μας και της ευρύτερης περιοχής.
Με μία γενναία στροφή προς τις ΑΠΕ και προωθώντας την εξοικονόμηση ενέργειας, σχεδιάζουμε το οικονομικό μας μέλλον, βασιζόμενοι σε εγχώριους ενεργειακούς πόρους με γνωστό και προβλέψιμο ενεργειακό κόστος.
Εγκρίθηκε ήδη από το Υπουργικό Συμβούλιο, νομοσχέδιο για τη δημιουργία φορέα για την έρευνα υδρογονανθράκων στην Ελλάδα. Ο φορέας θα είναι ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων Α.Ε.» (ΕΔΕΥ Α.Ε.) με σκοπό την άσκηση και διαχείριση για λογαριασμό του Ελληνικού Δημοσίου των αποκλειστικών δικαιωμάτων του στην αναζήτηση, έρευνα και εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων της χώρας, καθώς και τη διαχείριση, τον έλεγχο και την παρακολούθηση των σχετικών συμβάσεων που συνάπτονται ή έχουν συναφθεί στο παρελθόν από το Δημόσιο.
Για την Κύπρο, η πιθανότητα ανόρυξης ορυκτού πλούτου – φυσικό αέριο και πετρέλαιο – αποτελεί ζήτημα μεγάλης εθνικής σημασίας. Καλωσορίζουμε τις προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να επεκτείνει την κοινοτική νομοθεσία στο θέμα των υπεράκτιων γεωτρήσεων και να εφαρμόζει υψηλά πρότυπα ασφαλείας σε όλη την ΕΕ με σκοπό να επιτρέπονται μόνο ασφαλείς και αειφόρες επιχειρησιακές λειτουργίες καθώς και να ενισχύσει τη συνεργασία των παράκτιων κρατών της Μεσογείου συμβάλλοντας στον καλύτερο συντονισμό για την πρόληψη πιθανών ατυχημάτων.
Η συνεργασία με τρίτες χώρες είναι απαραίτητη. Με γνώμονα το γεγονός ότι οι χώρες παραγωγής, διαμετακόμισης και κατανάλωσης, στον τομέα της ενέργειας αλληλεξαρτώνται, εφαρμόζουμε μία εξωστρεφή ενεργειακή πολιτική, που στόχο έχει να καταστήσει την Ελλάδα ένα σύγχρονο διαμετακομιστικό κέντρο μεταφοράς φυσικού αερίου και πετρελαίου, αναδεικνύοντάς την σε ενεργειακή «πύλη» μεταφοράς πόρων από την Ανατολή προς τη Δύση.
Η διαφοροποίηση των καυσίμων, των πηγών εφοδιασμού και των διαδρόμων διαμετακόμισης, είναι ουσιαστικής σημασίας για την ασφάλεια όλων μας. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται οι επιλογές μας να συμμετέχουμε ενεργά, σε έργα όπως, ο Διασυνδετήριος αγωγός Τουρκίας-Ελλάδας-Ιταλίας, ο αγωγός Ελλάδας – Βουλγαρίας και ο αγωγός South Stream.
Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι που τον περασμένο Ιούνιο συστήθηκε η Ελληνο – Ρωσική κοινοπραξία South Stream Greece, μεταξύ του ΔΕΣΦΑ και της Gazprom, για την υλοποίηση του ελληνικού τμήματος του αγωγού. Στόχος μας είναι το τμήμα αυτό, να αποτελέσει αγωγό διαμετακόμισης προς την Ιταλία, καθώς επίσης να εξυπηρετεί τις ανάγκες της Ελληνικής αγοράς. Η εταιρία μεριμνά για την εκπόνηση μελέτης σκοπιμότητας που θα καθορίσει όλα τα τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου, με προϋπολογισμό, που προεκτιμάται στο ύψος των 750 εκατ. Ευρώ, με σχεδιαζόμενο χρόνο ολοκλήρωσης μέσα στο 2015.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ενεργά το έργο στην Ευρωπαϊκή Ένωση και θα καταβάλλει κάθε προσπάθεια, ώστε να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή πρακτική καθώς και να πετύχει τον χαρακτηρισμό του αγωγού SOUTH STREAM, ως έργου Ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Να επισημάνω ότι ήδη, με την υποστήριξη του εποπτευόμενου από το ΥΠΕΚΑ φορέα, του ΔΕΣΦΑ, ο South Stream εντάχθηκε στο δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Δικτύου Φ.Α., για την περίοδο 2011 – 2020, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Αερίου.
Δεν παραλείπω να αναφέρω την ικανοποίηση μας σχετικά με την πρόσφατη θετική εξέλιξη των Ρωσο-Βουλγαρικών συνομιλιών μεταξύ των κ.κ Putin – Borisov, που δημιουργούν πολύ θετικές προοπτικές υλοποίησης του Νότιου κλάδου του Αγωγού που περνά από Ελλάδα.
Στον τομέα του πετρελαίου, όπως γνωρίζετε, ο αγωγός Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα της Κυβέρνησης. Κατά τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο, μεταξύ του Υπουργού Sergei Shmatko και της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΚΑ, συμφωνήθηκε ότι θα ενισχύσουμε το συντονισμό των εργασιών μας, στο πλαίσιο της Κοινής Ομάδας Εργασίας για την ενέργεια, που έχουμε συστήσει για το σκοπό αυτό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε, μόλις τον περασμένο μήνα, ανακοίνωση σχετικά με τις προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020, η οποία αναφέρεται και στην ανάγκη να εξασφαλιστεί ο αδιάκοπος εφοδιασμός με αργό πετρέλαιο των περίκλειστων κρατών μελών της ΕΕ, που σήμερα εξαρτώνται από τις περιορισμένες συνήθεις οδεύσεις εφοδιασμού. Η Επιτροπή, εύστοχα, κατά την άποψή μου, τονίζει τη σημασία της διαφοροποίησης του εφοδιασμού με πετρέλαιο και των διασυνδεδεμένων δικτύων αγωγών, που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ανάσχεση της αύξησης της μεταφοράς πετρελαίου με πλοία, μειώνοντας έτσι τους περιβαλλοντικούς κινδύνους, στα ιδιαίτερα ευαίσθητα και πολυσύχναστα Στενά του Βοσπόρου.
Ο Μπουργκάς-Αλεξανδρούπουλη έχει ακριβώς αυτόν το σκοπό. Οι ανησυχίες της Βουλγαρίας για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις του έργου είναι γνωστές. Ωστόσο εμείς τονίζουμε με κάθε ευκαιρία ότι ο αγωγός, αποτελεί τη σημαντικότερη διεθνή παρέμβαση για να μειώσουμε τους κινδύνους θαλάσσιου ατυχήματος με δεξαμενόπλοιο στα Δαρδανέλια και το Βόσπορο, γεγονός που θα ήταν καταστρεπτικό για το περιβάλλον και τον τουρισμό στην περιοχή του Βόρειου Αιγαίου.
Για την προώθηση του έργου έχει ήδη κατατεθεί στη Βουλή το νομοσχέδιο για τη διαδικασία διέλευσης του αγωγού, με το οποίο ορίζεται ο αγωγός ως έργο εθνικής προτεραιότητας και προφανούς δημόσιας ωφέλειας. Μέσα στο καλοκαίρι οι υπηρεσίες του Υπουργείου μας ενέκριναν την Προκαταρκτική Περιβαλλοντική Μελέτη. Το γεγονός αυτό έχει τη δική του ξεχωριστή σημασία, αφού το ένα από τα δύο Κ-Μ της Ε.Ε. που συμμετέχουν στην κατασκευή του αγωγού, έχει ήδη εγκρίνει, με βάση όλες τις αυστηρές Ευρωπαϊκές προδιαγραφές, την προκαταρκτική μελέτη. Προσθέτω επίσης ότι βρίσκεται στο στάδιο αξιολόγησης η τελική Περιβαλλοντική Μελέτη που πρόσφατα κατέθεσε η εταιρία του έργου στις αρμόδιες υπηρεσίες Ελλάδας και Βουλγαρίας. Τα συναρμόδια Υπουργεία Περιβάλλοντος των δύο χωρών, συνεχίζουν να προωθούν σε υπηρεσιακό επίπεδο την υλοποίηση της Διεθνούς Συνθήκης ESPOO, αναφορικά με τη διασυνοριακή περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου.
Να υπενθυμίσω ότι το κόστος του αγωγού στο Ελληνικό έδαφος θα φθάσει το 1,5 δις $ και θα ανατεθεί σε Ελληνικές Εταιρείες, με χρόνο κατασκευής τα 2,5 χρόνια. Εκτός από τα μόνιμα έσοδα ύψους 35 – 50 εκατ. Ευρώ που κάθε χρόνο θα επενδύονται στον Έβρο και στη Θράκη, κατά την κατασκευή του θα δημιουργηθούν πάνω από 1.500 θέσεις εργασίας, ενώ κατά την λειτουργία του πάνω από 150 μόνιμες θέσεις.
Έχω ήδη αναφέρει, ότι στόχος μας είναι η παραπέρα ενίσχυση των σχέσεων μας με τη Ρωσία στον τομέα της ενέργειας. Η Ρωσία, πέρα από το γεγονός ότι είναι συνέταιρός μας στα δύο μεγάλα έργα υποδομής, το Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη και το South Stream, είναι και ο κύριος προμηθευτής μας σε φυσικό αέριο. Εργαζόμαστε για την επέκταση της Σύμβασης Προμήθειας αερίου μεταξύ της Gazprom Export και της ΔΕΠΑ που λήγει στο τέλος του 2016.
Είναι προφανές ότι η Κύπρος, εν όψει, της ανάληψης της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορέσει να επιτελέσει ένα πολυεπίπεδο και πολυδιάστατο έργο, τόσο στο θέμα της πράσινης ανάπτυξης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όσο και στην περαιτέρω ενίσχυση των σχέσεων μεταξύ ΕΕ και Ρωσίας, η οποία υπενθυμίζω ότι έχει ανακηρυχθεί σε στρατηγικό εταίρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που εξυπηρετεί τα συμφέροντα, την ασφάλεια και την και ειρήνη των δύο πλευρών.
Πρόκειται για μία ιστορική ευκαιρία για την Κύπρο να συμβάλλει στην επίτευξη των οραμάτων και στόχων για μια Ευρώπη ισχυρή οικονομικά και διεθνοπολιτικά.
Ρωσία και Ελλάδα μπορούμε να σχεδιάσουμε και να αναλάβουμε πρωτοβουλίες, και να συντονίσουμε τα βήματά μας στους κοινούς δρόμους που ανοίγονται μπροστά μας.
Κλείνοντας, θα ήθελα να τονίσω ότι η πρόκληση είναι μεγάλη γιατί και η ευκαιρία είναι μεγάλη. Ευκαιρία για εξωστρέφεια, ευκαιρία για θετική συνεισφορά στην ανάπτυξη, ευκαιρία για παραγωγική αξιοποίηση προς αμοιβαίο όφελος των λαών μας.
Έχω τη βεβαιότητα πως οι ελληνορωσικές σχέσεις δεν έχουν μόνο σπουδαία ιστορία, αλλά και σπουδαίο μέλλον.
Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας.