Κυρίες και Κύριοι,
Η εξίσωση που έχουμε να επιλύσουμε στη χώρα, πρέπει να οδηγεί σε ένα και μόνο αποτέλεσμα. Να βγούμε από την κρίση ακολουθώντας μια πορεία ευθύνης. Η ώρα της κρίσης είναι ώρα δέσμευσης, ώρα αφοσίωσης, ώρα πατριωτισμού.
Αναμφισβήτητα, πριν λίγες βδομάδες έγινε ένα σημαντικό βήμα με τη συγκρότηση της κυβέρνησης Παπαδήμου. Όμως, αυτό το βήμα θα μείνει μετέωρο στο βαθμό που δεν επιτραπεί σε αυτόν τον πρωθυπουργό και σε αυτή την κυβέρνηση να λειτουργήσουν με το μέγιστο των δυνατοτήτων τους. Το βήμα θα έχει μείνει μισό αν ροκανίζουμε μόνοι μας το κλαδί πάνω στο οποίο καθόμαστε.
Αντί να σκεφτόμαστε τις επόμενες εκλογές, πρέπει να σκεφτούμε τις επόμενες γενιές.
Στο ΥΠΕΚΑ, προσπαθήσαμε πολύ γρήγορα να αναδείξουμε την ενέργεια και τους ορυκτούς πόρους σε βασικούς πυλώνες για τη δημιουργία νέου εθνικού πλούτου και κοινωνικής ευημερίας, για τη λειτουργία τους ως καταλυτών στην οικονομική ανάταξη και ανάπτυξη της χώρας.
Η Ελλάδα, είναι μία από τις χώρες της ΕΕ που διαθέτει σημαντικό ορυκτό πλούτο.
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του ΙΓΜΕ, τα συνολικά μεταλλευτικά αποθέματα του υπεδάφους της χώρας είναι τρέχουσας αξίας 28 δις Ευρώ περίπου.
Βασικό χαρακτηριστικό του εξορυκτικού κλάδου είναι η εξωστρέφεια, αφού πάνω από 75% της ετήσιας παραγωγής ύψους 1,5 δις € διοχετεύεται στο εξωτερικό. Σήμερα απασχολούνται στον εξορυκτικό κλάδο πάνω από 23.000 άμεσα και σχεδόν 100.000 έμμεσα εργαζόμενοι.
Η κοινωνική καχυποψία, η υπερβολή και η δυσκολία αποδοχής, κυρίως σε ότι αφορά την αποτελεσματικότητα των εφαρμοζομένων μεθόδων προστασίας του περιβάλλοντος, είναι αποτέλεσμα αφενός μεν του ελλείμματος αποτελεσματικού κρατικού ελέγχου και αφετέρου του τρόπου με τον οποίο έδρασαν οι ίδιες οι εξορυκτικές εταιρείες, εκμεταλλευόμενες τις κρατικές αδυναμίες.
Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την εξόρυξη, μπορούν όχι μόνο να μετριαστούν, αλλά και σε ορισμένες περιπτώσεις να αποδίδουν καλύτερο περιβάλλον στο κοινωνικό σύνολο. Αυτό όμως θέλει ενέργειες τέτοιες που να υπερβαίνουν τη σημερινή αδιέξοδη τακτική. Απαιτείται να μεταβούμε σε θετικές πρωτοβουλίες ανάλυσης των πραγματικών δεδομένων με συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, με διάλογο και όχι κραυγές, που αποπροσανατολίζουν και εν τέλει ευνοούν τη διατήρηση των κακών πρακτικών του παρελθόντος.
Ήδη έχουμε εκδώσει το νέο Κανονισμό Μεταλλευτικών και Λατομικών Εργασιών (ΚΜΛΕ), ο οποίος αποτελεί ένα σύγχρονο εργαλείο για την ασφαλή και ορθολογική διενέργεια των εξορυκτικών εργασιών.
Στρατηγικός στόχος της αναθεώρησης αυτής είναι η όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ασφάλεια και υγεία των εργαζομένων και περιοίκων, η οικο-αποδοτικότητα, η καλύτερη επιμελητεία υλικών, η διαχείριση παραπροϊόντων και αποβλήτων, η κοινωνική και περιβαλλοντική ευθύνη.
Η εκμετάλλευση, πλέον, με το νέο Κανονισμό, δεν πραγματοποιείται ευκαιριακά ή ληστρικά, ούτε περιορίζεται μόνο στα τμήματα του κοιτάσματος που έχουν καλύτερη ποιότητα, ή μπορούν να εξορυχθούν «ευκολότερα». Αντίθετα, επιβάλλεται να διενεργείται ορθολογικά, με στόχο την βέλτιστη αξιοποίηση του κοιτάσματος, στο πλαίσιο των αρχών της βιώσιμης και ισόρροπης ανάπτυξης.
Καθιερώνεται η υποχρέωση του εκμεταλλευτή για την εφαρμογή των Βέλτιστων Διαθέσιμων Τεχνικών κατά την έρευνα, εξόρυξη, απόθεση και διαχείριση των εξορυκτικών αποβλήτων. Απαγορεύεται πλέον η εγκατάλειψη, εκφόρτωση ή ανεξέλεγκτη εναπόθεση εξορυκτικών αποβλήτων.
Συνεχίζεται και εμπλουτίζεται η ψηφιακή βάση δεδομένων (latomet.gr) όλων των εξορυκτικών δραστηριοτήτων και στο δεύτερο εξάμηνο του επόμενου έτους θα έχουμε δημιουργήσει μια έγκυρη και πλήρη κτηματολογική Βάση Δεδομένων, ένα σύγχρονο Κτηματολόγιο Μεταλλευτικών και Λατομικών χώρων, για τις δραστηριότητες αυτές, αλλά και ένα χρήσιμο επενδυτικό εργαλείο για κάθε ενδιαφερόμενο.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μελετάται η δημιουργία μιας πλατφόρμας με την ονομασία «Σύμπραξη για την Kαινοτομία: Μη ενεργειακές πρώτες ύλες για μια σύγχρονη κοινωνία». Στόχος της σύμπραξης είναι η χρηματοδότηση δράσεων στους τομείς της εξόρυξης, της επεξεργασίας, της αποκατάστασης του περιβάλλοντος, της αποδοτικότερης χρήσης και της ανακύκλωσης των πρώτων υλών, καθώς και της εξεύρεσης εναλλακτικών λύσεων για τις πρώτες ύλες κρίσιμης σημασίας για την Ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Ο αρμόδιος Αντιπρόεδρος της Ε.Ε. κ. Antonio Tajani έχει δεσμευθεί για τη συμμετοχή μας ως χώρας στην Κατευθυντήρια Επιτροπή Υψηλού Επιπέδου (High level steering committee) της Σύμπραξης.
Έχουμε συγκροτήσει επιτροπή με σκοπό τη σύνταξη νέου Λατομικού και Μεταλλευτικού Νομοσχεδίου. Το νομοσχέδιο αυτό θα δοθεί στη δημοσιότητα εντός του πρώτου τριμήνου του επόμενου έτους και θα αποτελεί πλήρη εκσυγχρονισμό όλης της ισχύουσας λατομικής και μεταλλευτικής νομοθεσίας.
Ψηφίστηκε πρόσφατα από τη Βουλή σχέδιο νόμου που αφορά στη διαδικασία της περιβαλλοντικής αδειοδότησης, το οποίο απλοποιεί σημαντικά τις διαδικασίες, χωρίς ταυτόχρονα να τίθεται σε επισφάλεια η προστασία του περιβάλλοντος. Μειώνουμε δραστικά τον αριθμό των μέχρι σήμερα 23.000 απαιτούμενων περιβαλλοντικών αδειών κάθε χρόνο στη χώρα.
Συγκροτήθηκε από την αρχή του 2011 ειδική επιτροπή αξιοποίησης των δημόσιων μεταλλείων και των λατομείων βιομηχανικών ορυκτών.
Δώσαμε ήδη σε Δημόσια Διαβούλευση το πλαίσιο της προκήρυξης τριών Διεθνών Πλειοδοτικών Διαγωνισμών για την αξιοποίηση Δημόσιων Μεταλλευτικών Χώρων χρυσού, χαλκού, αργύρου κ.α. που βρίσκονται στο Καλλυντήρι Ροδόπης, στο Γερακάρι Βάθης και το Πολύκαστρο – Σκρα Κιλκίς. Η συνολική αξία των εκτιμώμενων απολήψιμων κοιτασμάτων ανέρχεται στα 2,5 δισ. ευρώ, ενώ η συνολική αξία των δυναμικών αποθεμάτων φτάνει στα 10 δισ. ευρώ.
Γνωρίζετε ότι κάνουμε μια εξίσου σημαντική προσπάθεια και σε ότι αφορά τους υδρογονάνθρακες, προσπάθεια για τη οποία θεωρώ περιττό να επαναλάβω όσα πολλές φορές έχουμε ανακοινώσει δημόσια.
Είναι απόλυτα ρεαλιστικό το σενάριο κάλυψης ποσοστού 20 – 30% των ενεργειακών αναγκών της χώρας για τα επόμενα 30 χρόνια, με ότι αυτό συνεπάγεται σε μείωση δαπανών αγοράς αργού πετρελαίου, έσοδα του δημοσίου, αύξηση θέσεων εργασίας και τεχνογνωσία.
Αρκεί να λάβουμε υπόψη μας ότι η Ελλάδα δίνει κάθε χρόνο για εισαγωγές κάθε είδους πετρελαιοειδών γύρω στα 10 έως 12 δις Ευρώ.
Κυρίες και κύριοι,
Σε κάθε ευκαιρία τονίζω ότι η εξοικονόμηση ενέργειας αποτελεί το μεγαλύτερο ενεργειακό κοίτασμα της χώρας μας που δυστυχώς συνεχίζει να παραμένει απολύτως ανεκμετάλλευτο. Να μην ξεχνάμε ότι η πιο φτηνή ενέργεια είναι αυτή που δεν καταναλώθηκε ποτέ.
Συνολικά, ο κτηριακός τομέας της χώρας που είναι υπεύθυνος για το 36% της συνολικής ενεργειακής κατανάλωσης.
Από κοινωνική άποψη, οι πολίτες χαμηλού εισοδήματος ζουν σε περισσότερο ακατάλληλα κτίρια, οδηγούνται σε κοινωνική ανισότητα ως προς την κατανάλωση ενέργειας και εκτίθενται περισσότερο στα ακραία καιρικά φαινόμενα. Πρόσφατη μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής μεταβολής στη χώρα, έδειξε ότι οι ανάγκες των κτηρίων για κλιματισμό σχεδόν θα διπλασιαστούν έως το 2050 λόγω της αύξησης της θερμοκρασίας.
Η πρόσθετη αναγκαία επένδυση που θα προκαλέσει στον τομέα των κτηρίων η κλιματική μεταβολή εκτιμάται σε πάνω από 20 δις ευρώ.
Μόνο για εισαγωγή πετρελαίου θέρμανσης κάθε χρόνο η χώρα δαπανά 2 δις ευρώ. Άρα ένας ρεαλιστικός στόχος εξοικονόμησης ενέργειας της τάξης του 20-25% στη θέρμανση σημαίνει εξοικονόμηση 500.000.000 ευρώ κάθε χρόνο.
Το πρόγραμμα «Εξοικονομώ κατ΄οίκον» με πάνω από 800 εκατ. € δημόσια και ιδιωτική δαπάνη, αναμένεται να θωρακίσει ενεργειακά πάνω από 60.000 κατοικίες και τα επόμενα χρόνια να δημιουργήσει περίπου 15.000 θέσεις εργασίας.
Στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ και με συνολικό προϋπολογισμό 200 εκατ. €, έχουν προωθηθεί επίσης δράσεις εγκατάστασης μονάδων Συμπαραγωγής σε νοσοκομεία, επιδεικτικά έργα Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας σε σχολικά κτίρια και κτίρια δημόσιων υπηρεσιών, ενώ ολοκληρώνεται η αξιολόγηση των προτάσεων για ενεργειακό σχεδιασμό 106 Δήμων, με στόχο τη συνολική μείωση της κατανάλωσηςΑκατάΑ30%.
Κυρίες και Κύριοι,
Πιστεύω λοιπόν πως το σημαντικό μήνυμα που εκπέμπουμε σήμερα με την πολιτική μας για τον ορυκτό μας πλούτο, είναι μήνυμα αισιοδοξίας, μήνυμα αποφασιστικότητας, μήνυμα αυτοπεποίθησης. Διότι όλοι μέσα σε αυτή την αίθουσα πιστεύω συμφωνούμε πως το βέλος της εθνικής μας πορείας μπορεί και πρέπει να δείχνει μόνον μπροστά. Και θα πάμε μπροστά, με πολιτικές που βλέπουν μπροστά.
Τα θετικά αποτελέσματα που έχουμε πετύχει μέχρι σήμερα ενθαρρύνουν να συνεχίσουμε ακόμα πιο εντατικά τις προσπάθειές μας.
Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας.