Χαιρετισμός μου στην εκδήλωση για τα 100 χρόνια της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου (video, 09.5.2026)

Αγαπητές φίλες και φίλοι,

Ευχαριστώ θερμά την Ένωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου και τον πρόεδρό της κ. Δημήτρη Καπούνη για την ευκαιρία να παρέμβω, έστω και μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματος, στις επετειακές εκδηλώσεις για τα 100 χρόνια από την ίδρυση της Ένωσης. Δυστυχώς, κοινοβουλευτικές υποχρεώσεις, δεν μου επέτρεψαν να βρίσκομαι σήμερα κοντά σας.

Η φετινή χρονιά, αποτελεί ορόσημο τόσο για την Ένωση, όσο και για ολόκληρο το νησί της Νάξου. Φέτος συμπληρώνεται ένας αιώνας συλλογικής προσπάθειας, αλληλεγγύης και δημιουργίας. Είναι ο μετρήσιμος χρόνος μιας ιδέας που ρίζωσε, άντεξε και συνεχίζει να καρποφορεί αδιάκοπα. Εκατό χρόνια συνεχών προκλήσεων και επιτυχιών για την Ένωση, που αναδεικνύουν τη σημασία της συνεργασίας στον πρωτογενή τομέα.

Η Ένωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου, ένα πρότυπο συνεταιριστικής οργάνωσης στην πράξη, αποτελεί σύγχρονο παράδειγμα προς μίμηση. Έχοντας καταφέρει να αναδείξει και να προβάλει τα τοπικά προϊόντα του νησιού, να επεκτείνει τη διάθεσή τους σε ολόκληρη τη χώρα και στο εξωτερικό, αλλά και να επενδύσει σε σύγχρονες και καινοτόμες πρακτικές, αποτελεί χωρίς υπερβολή ένα από τα πιο επιτυχημένα case-studies σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Βέβαια, δεν θα μπορούσα να μην αναφερθώ και στη σημερινή γεωπολιτική συγκυρία, τα απόνερα της οποίας πλήττουν αδιάλειπτα την παγκόσμια και εθνική αγροτική παραγωγή. Μια συγκυρία στην οποία ο ρόλος των αγροτικών συνεταιρισμών είναι πιο επίκαιρος από ποτέ, καθώς αποτελούν κρίσιμο πυλώνα του πρωτογενούς τομέα. Δεν λειτουργούν μόνο ως μηχανισμός σταθεροποίησης της αγροτικής παραγωγής, αλλά και ως εγγυητής της επισιτιστικής μας ασφάλειας.

Η γεωπολιτική αστάθεια που ξεκίνησε με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και επεκτάθηκε με την πρόσφατη κρίση στην Μέση Ανατολή, έχει διαταράξει παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες, έχει αυξήσει το κόστος ενέργειας και πρώτων υλών, ενώ ταυτόχρονα έχει δημιουργήσει ακραία αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές αγροτικών προϊόντων.

Στη νησιωτική Ελλάδα, οι επιπτώσεις αυτές είναι πολλαπλασιαστικές και χτυπούν συνεχώς την αγροτική παραγωγή. Από τη μία, το εξαιρετικά αυξημένο κόστος μεταφορών, καυσίμων, λιπασμάτων και ζωοτροφών, σε επίπεδα που εξανεμίζουν κάθε περιθώριο κέρδους. Και από την άλλη, η κλιματική αλλαγή που πλήττει δυσανάλογα τα νησιά με ξηρασίες, ακραία καιρικά φαινόμενα και συρρίκνωση υδάτινων πόρων.

Σε αυτό το σύνθετο περιβάλλον, η περιορισμένη παραγωγή των νησιωτικών εκμεταλλεύσεων καλείται να αντιμετωπίσει τόσο φαινόμενα παράνομων «ελληνοποιήσεων» προϊόντων, όσο και την απροκάλυπτη κυβερνητική αδιαφορία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η πρόσφατη εμπορική συμφωνία ΕΕ-Mercosur, στην οποία ελληνικά προϊόντα όπως η Γραβιέρα Νάξου έμειναν παντελώς απροστάτευτα.

Έτσι, η τρέχουσα διαπραγμάτευση για τη διαμόρφωση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για μετά το 2027, αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Οι επιλογές που θα πραγματοποιηθούν θα επηρεάσουν άμεσα το εισόδημα των παραγωγών, τη βιωσιμότητα των αγροτικών περιοχών και τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής. Για την Ελλάδα και συγκεκριμένα τη Νάξο, η ΚΑΠ μετά το 2027 πρέπει να αναγνωρίσει ότι η νησιωτική παραγωγή έχει ιδιαίτερο κόστος, ιδιαίτερες ανάγκες και ιδιαίτερη αξία. Μια αξία σημαντική τόσο για την επισιτιστική μας ασφάλεια και την περιφερειακή συνοχή της ΕΕ, όσο και τη συνολική βιωσιμότητα της υπαίθρου.

Και σε αυτό το πλαίσιο, οι αγροτικοί συνεταιρισμοί και οι ενώσεις τους δεν είναι απλώς αναγκαίες, αλλά αναντικατάστατες. Μόνο έτσι οι μικροί νησιώτες παραγωγοί μπορούν να αποκτήσουν φωνή διασφαλίζοντας τα συμφέροντά τους, όπως άλλωστε έχει πολλές φορές καταφέρει στο παρελθόν η Ένωση. Τόσο με την κατοχύρωση της Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ) για τη Γραβιέρα Νάξου, όσο και με την αναγνώριση της Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης (ΠΓΕ) για τις Πατάτες Νάξου.

Κλείνοντας, θα ήθελα να εκφράσω τη βαθιά πεποίθησή μου ότι τα 100 χρόνια της Ένωσης δεν αποτελούν μόνο μια στιγμή απολογισμού, αλλά και μια νέα αφετηρία για το μέλλον.  Με πίστη στις αξίες της συνεργασίας και με όραμα για έναν βιώσιμο και ανταγωνιστικό αγροτικό τομέα, είμαι βέβαιος ότι η Ένωση θα συνεχίσει να αποτελεί σημείο αναφοράς για τη Νάξο και την ελληνική αγροτική παραγωγή συνολικά.

Χρόνια πολλά σε όλους όσους συνέβαλαν στη μακρά και επιτυχημένη πορεία της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου.

Σας ευχαριστώ.